Jan. 26, 2026
GEA’s state-of-the-art centrifuges are emerging as frontline tools in the fight against water scarcity, transforming wastewater and its biosolids into recyclable resources and enabling a new era of reuse.

17 May 2023
Szacuje się, że z powodu braku dostępu do bezpiecznej wody pitnej cierpią 3 osoby na 10, a 2,4 miliarda ludzi nie dysponuje podstawowymi urządzeniami sanitarnymi, takimi jak toalety. Każdego dnia na całym świecie umiera niemal 1000 dzieci cierpiących na biegunkę wywołaną brakiem dostępu do bezpiecznej wody oraz higienicznych rozwiązań, czemu można zapobiec1.
Globalny problem jest związany nie tylko z dostępem do wody, ale i z brakiem wystarczających zasobów słodkiej wody zdolnej zaspokoić te potrzeby. Świeża woda nie jest przecież niewyczerpalna. Według najnowszego raportu UNESCO, 2 miliardy ludzi codziennie mierzy się z niedoborem wody, a około 4 miliardy osób doświadcza niedoborów wody przynajmniej przez jeden miesiąc w roku2. Szacuje się, że przed upływem 2050 roku jedna osoba na cztery będzie mieszkała w kraju dotkniętym stałym lub okresowym deficytem świeżej wody1.
Rywalizacja o ograniczone zasoby wodne będzie w najbliższych latach jednym z największych problemów świata – to teza postawiona w najnowszym raporcie Wspólnego Centrum Badawczego Unii Europejskiej3. Według autorów raportu rywalizacja o wodę prawdopodobnie „spotęguje napięcia polityczne, niestabilność w regionach oraz społeczne niepokoje”, co wywoła wojny pomiędzy sąsiadującymi krajami. Wśród najbardziej narażonych obszarów znalazły się terytoria wokół Nilu, Gangesu z Brahmaputrą, Indusu, Tygrysu i Eufratu czy rzeki Kolorado.
Co prawda wszyscy możemy codziennie dokładać cegiełkę do poprawy sytuacji, oszczędnie gospodarując wodą w domach i biurach, ale to globalne rolnictwo powoduje zużycie 70% słodkiej wody. Działalność przemysłowa odpowiada za 19% konsumpcji wody, a 12% jest zużywane w celach komunalnych, w tym na zasilenie w wodę naszych domów4. W ostatnich latach to Indie były największym konsumentem wody wykorzystywanej w rolnictwie oraz trzecim największym konsumentem wody przeznaczonej na cele komunalne, po Chinach i USA5.

We can all do our bit in our homes and offices on a daily basis to try and conserve water, but around the world agriculture actually accounts for about 70% of fresh water usage. In addition, around 19% is used by industry, and about 12% is used for municipal purposes, which includes the water we use in our homes.
Jest ważne, abyśmy przy ograniczonych zasobach słodkiej wody na planecie oczyszczali możliwie duże ilości ścieków. Szacunki podane przez UNESCO wskazują, że podczas gdy kraje o wysokich dochodach uzdatniają około 70% produkowanych ścieków, to w krajach o niskich dochodach jedynie 8% ścieków przemysłowych i komunalnych zostaje poddana jakiemukolwiek oczyszczeniu. Jeżeli dane te są precyzyjne, to ponad 80% światowych ścieków odprowadza się bez należytego przetworzenia6. Woda tego typu może zawierać toksyczne metale ciężkie, pestycydy i herbicydy, pozostałości po lekach i innych substancjach zanieczyszczających, a także odpady ludzkie i zwierzęce.
Nasilona urbanizacja i wzrost populacji w kontekście braku infrastruktury ściekowej w miastach oraz na obszarach wiejskich to coraz trudniejszy do rozwiązania problem. W wielu regionach brakuje po prostu środków na oczyszczenie wszystkich wytworzonych ścieków. Szacuje się przykładowo, że największe miasta i miasteczka w Indiach mogą przetwarzać jedynie jedną trzecią ścieków, a prawie 40% funkcjonujących oczyszczalni nie spełnia wymogów dotyczących odprowadzania oczyszczonej wody do sieci wodociągowej7.
Rządy na całym świecie, zwłaszcza w mniej rozwiniętych regionach, ustanowiły w ostatnich latach prawa zmierzające do poprawy zaopatrzenia w wodę i samego procesu jej uzdatniania na terenach miejskich i wiejskich. W Indonezji na początku 2019 roku weszło w życie uchwalone przez rząd centralny rozporządzenie zobowiązujące samorządy do wypełnienia minimalnych standardów świadczenia usług publicznych, w tym dotyczących zaopatrzenia w wodę. Jest to niezwykle wymagające zadanie, a dowodzi tego raport ASEAN (Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej), według którego zanieczyszczenie wody w Indonezji bardziej rośnie niż maleje – ze wszystkich przeanalizowanych w 2013 roku punktów 80% było bardzo zanieczyszczonych, co stanowiło wzrost z 62% w roku 2009. Ponadto obliczono, że jedynie 41% indonezyjskiej populacji ma dostęp do bezpiecznej wody pitnej, a 42% brakuje dostępu do udoskonalonych rozwiązań sanitarnych8.
W Ameryce Południowej i na Karaibach rozbudowę infrastruktury wodnej traktuje się ostatnimi laty priorytetowo, ale do sieci wodnokanalizacyjnej wciąż nie ma dostępu 60% osób, a uzdatnianych jest jedynie 40% ścieków9. Szeroko zakrojone programy gromadzenia i uzdatniania ścieków wymagają nakładów rzędu 80 miliardów dolarów na stworzenie niezbędnej infrastruktury kanalizacyjnej oraz kolejnych 33 miliardów dolarów na uzdatnianie ścieków przez dwie dekady od 2010 do 2030 roku9.
Takie inwestycje nie idą na marne. Według Banku Światowego, i z perspektywy oczywistych korzyści dla zdrowia i środowiska, lepsze zarządzanie ściekami może też generować zyski za sprawą odzyskiwania energii, organicznych odpadów stałych, substancji odżywczych oraz, oczywiście, powtórnego użycia wody, co może następnie pomóc w finansowaniu obsługi oraz konserwacji instalacji do przetwarzania.
Bank Światowy, wraz z południowoamerykańską instytucją CAF [Corporacion Andina de Fomento] i innymi partnerami stworzył inicjatywę „Watewater: from waste to resource” [„Ścieki: z opadów na zasoby”], która pomoże poszczególnym krajom zrozumieć, że ścieki stanowią prawdziwy zasób, i wykorzystać to finansowo. Inicjatywa to zbiór wskazówek na temat lepszego planowania, zarządzania i finansowania w obszarze utylizacji ścieków oraz powtórnego wykorzystania oczyszczonej wody w regionie9.
GEA we współpracy z rządami i firmami z całego świata opracowuje i dostarcza technologie wydajnego przetwarzania ścieków. Wydajne energetycznie i ekologiczne wirówki dekantacyjne GEA skutecznie zagęszczają i osuszają ścieki, usuwając wodę z cząstek stałych po to, by oczyszczalnie ścieków mogły zmniejszyć objętość osadów i obniżyć tym samym koszty transportu oraz dalszego uzdatniania wody.
Te technologie oddzielania są zazwyczaj wykorzystywane do osuszania szlamu, który wyodrębnia się z zawiesiny na wczesnym etapie procesu oczyszczania ścieków, ale służą również do usuwania wody ze szlamu przetwarzanego w dalszych instalacjach uzdatniania wody pitnej.

GEA decanters reduce the volume of sewage sludge by up to 90%. The decanter centrifuges are typically used to dewater the sludge that settles out of suspension early on the sewage treatment process, but are also applied to remove water from sludge that is processed in the downstream drinking water treatment plants.
Przemysłowe wirówki dekantacyjne GEA zmniejszają objętość osadów ściekowych aż o 90%. Dekantery GEA, przeznaczone do integracji z istniejącymi lub nowymi oczyszczalniami ścieków, są również dostarczane w charakterze mobilnych, modułowych jednostek typu podłącz i używaj, które mogą zostać wykorzystane w komunalnych oczyszczalniach ścieków do zarządzania nadwyżkami albo być transportowane na przyczepach do wykorzystania w terenie.
Odwadnianie osadu może wywierać olbrzymi wpływ na środowisko oraz odgrywać kluczową rolę w dostarczaniu bezpiecznej, czystej wody społecznościom w danej lokalizacji lub całym regionie. Przykładowo w regionie Serpong w prowincji Banten w Indonezji odprowadzanie osadów z największej oczyszczalni prosto do rzeki od wielu lat stanowiło bezpośrednią przyczynę zamulania dna, co wywoływało powtarzalne zalewanie dorzecza oraz lokalnych społeczności.
Minister środowiska w rządzie indonezyjskim nałożył surowe uregulowania na duże miasta, aby ograniczyć ten proceder. Uświadomiwszy sobie pilną potrzebę zmniejszenia ilości cząstek stałych odprowadzanych do rzeki, samorządowa spółka PT Tirta Kerta Raharja, do której należy zakład uzdatniania wody pitnej w regionie Serpong, a także spółka obsługująca zakład, PT Traya Tirta Cisdane, zamówiły u GEA projekt i konstrukcję systemu zarządzania osadem, zasilanego technologią wirówek dekantacyjnych GEA. Pomogło to w znaczący sposób ograniczyć zamulanie rzeki dzięki oddzieleniu osadów stałych od wody w instalacji uzdatniania.
Zakład komunalny został zaprojektowany do przetwarzania 3000 litrów wody na sekundę oraz wyposażony w jeden z największych systemów wirówek dekantacyjnych dostępnych w portfelu ofertowym GEA. Projekt, sfinansowany przez rząd indonezyjski oraz nadzorowany przez GEA Indonezja, zakładał konfigurację oraz instalację trzech wirówek dekantacyjnych, z których dwie mają pracować w trybie ciągłym, a jeden system rezerwowy ma być uruchamiany zastępczo w trakcie prac serwisowych lub naprawczych. Nowa instalacja powinna być gotowa do przekazania spółce operacyjnej przed upływem 2019 roku.
„Rzadko widuje się, aby jakiś kraj z takim entuzjazmem i determinacją zabierał się do ocalenia zasobów naturalnych” – mówi Dinesh Gejani, regionalny kierownik ds. sprzedaży produktu GEA w regionie Azji i Pacyfiku „Rozpoczęliśmy współpracę ze spółkami PT. Tirta Kerta oraz PT. Traya Tirta Cisadane niecały rok wcześniej, podpisując umowę na opracowanie kompleksowego systemu zarządzania osadem z wykorzystaniem nowoczesnych wirówek dekantacyjnych GEA. System zarządzania osadem działający w zakładzie oczyszczania wody przyniesie lokalnej społeczności wielką korzyść w postaci ograniczenia częstotliwości powodzi” – wyjaśnia Dinesh.

Beyond advanced wastewater-management technologies, GEA innovations are cutting water consumption directly at the source in countless production processes. Through its AddBetter ecolabel, GEA highlights solutions that help customers reduce energy use, water demand and emissions. Standout examples in the area of water saving include:
GEA EcoSpin2 Zero (Bottling)
New water-rinsing unit cuts water use by up to 91% on new machines.
Delivers 83% water savings when retrofitted to existing bottling lines
GEA Centrifuge Water Saving Unit
Eliminates cooling water demand for separators
Achieves a 100% reduction in cooling water consumption compared to conventional systems
GEA Separators with integrated direct drives IDD and GEA Advanced Water Supply
Advanced control optimizes operating and cooling water needed during operation
Results in water savings of at least 48% compared to centrifugal separators featuring IDD drives without Advanced Water Supply
GEA MaxiClean Drum Cleaning Machine (Food Forming)
Integrated into the MaxiFormer drum forming system
Reduces water consumption by up to 62% when cleaning drums for formed food product
GEA Smart Filtration Flush (Membrane Filtration)
Software-based optimization of CIP flush cycles in membrane systems
Cuts water use during CIP flush by up to 52% across food and beverage applications