2 Mart 2026
Yeni bir SmartParc üretim tesisi sayesinde, Birleşik Krallık’ın gıda işleyicileri işletme maliyetlerini ve emisyonlarını azaltıyor. Merkezinde GEA ısıtma ve soğutma teknolojisinin yer aldığı bu işbirlikçi üretim modeli, endüstrinin net-sıfır hedeflerini inovasyonun nasıl hızlandırdığını gösteriyor.

Birleşik Krallık'ta Derby'nin eteklerinde farklı bir gıda fabrikası türü şekilleniyor. 100 dönümlük bir alana yayılan SmartParc, amaca yönelik bir üretim parkıdır ve tek bir fikir etrafında tasarlanmıştır: Üreticiler altyapıyı çoğaltmayı bırakıp paylaşmaya başladığında gıda daha verimli, işbirliği içinde ve daha sürdürülebilir bir şekilde üretilebilir.
Gıda endüstrisi, benzeri görülmemiş zorluklarla karşı karşıya. Enflasyon, zaten düşük karlı olan bir sektörde marjları daha da daraltıyor. Birçok üretici, enerjiye aç ve karbonsuzlaştırması zor olan eski tesislerde faaliyet göstermekte. Aynı zamanda müşteriler, yasa düzenleyiciler ve yatırımcılar, net-sıfır sera gazı emisyonuna doğru gerçek bir ilerleme görmek istemektedir.
SmartParc Avrupa Operasyon Direktörü Phil Lovell, “Birleşik Krallık'ta ve Avrupa genelinde çok sayıda gıda fabrikası 20 yaşının üzerinde" diyor. “Verimsiz ve eski binalara bel bağlamış durumdalar. Enerji maliyetleri yüksek, prosesler kısıtlı ve sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmak çok daha zor hale geliyor.” SmartParc, gıda üretim ekosisteminin tamamına odaklanarak bu baskılara bir yanıt veriyor.
Fikir basit, ama güçlü: Modern ve amaca-yönelik inşa edilmiş gıda fabrikalarını tek bir tesiste bir araya getirin ve temel hizmetleri merkezden yönetin. Enerji üretimi, yardımcı tesisler ve dağıtım hizmetleri gibi temel altyapılar, mükerrer varlıklardan ziyade paylaşımlı sistemler olarak tasarlanmaktadır. Bu yaklaşım, bireysel üreticilerin tek başlarına asla başaramayacakları ölçek ekonomileri sağlamaktadır. Üretim hatları önce tasarlanır, ardından yüksek verimli yapılar içerisine yerleştirilir. Kiracılar arasındaki yakınlık gıdaların katettiği kilometreleri azaltır, nakliye emisyonlarını düşürür ve ürünün raf ömrünü uzatırken, merkezi yönetim de karmaşıklığı azaltır.
“Yapıları bir araya toplayarak kamyon hareketlerini ve atıkları azaltmış oluyorsunuz. İşletmeler isterlerse tesis dahilinde birbirlerine satış bile yapabilirler," diye açıklıyor Lovell. "Bu önlemler bir araya geldiğinde, maliyetlerin düşmesini destekliyor ve üreticilerin sürdürülebilirlik referanslarını geliştiriyor." Bununla birlikte, SmartParc'ın verimlilik vaadini yerine getirebilmesi için tesisin enerji sisteminin geçmişe değil ileriye bakması gerekiyor.
GEA ile birlikte çalışan SmartParc, enerjiyi bir yan ürün veya atık olarak değerlendirmek yerine onu yakalayan, tekrar kalibre eden ve tekrar dağıtan ortak bir enerji ağı oluşturdu. Bu da kiracıların güvenilirlik veya performanstan ödün vermeden net-sıfır hedefine doğru olumlu adımlar atmasına yardımcı oluyor.
GEA İngiltere Isıtma ve Soğutma Çözümleri Proje Satışları Direktörü John Burden, "SmartParc bunu en başından itibaren bir sürdürülebilirlik projesi olarak ele aldı," diyor ve ekliyor "Bu yüzden, ısıyı çevreye salmak yerine, GEA onlar için bu ısıyı yakalayan ve tesis parkı genelinde yeniden paylaştıran bir bölgesel ısıtma ağı tasarladı."

Bu çözüm, soğutma süreçleri tarafından üretilen ısıyı yakalayıp, endüstriyel bir amonyak ısı pompası aracılığıyla göndererek ve daha sonra depolayıp 11 kilometreden fazla yeraltı boru tesisatı aracılığıyla kiracılarla paylaşarak çalışıyor. Aynı prensip, şehirlere enerji tedarik edenbölgesel ısıtma ağlarında da kullanılıyor: Derby tesis sahasında, bağlı olan herhangi bir işletme, kendisi üretmemiş olsa bile enerji için ağdan yararlanabiliyor. Sonuç, birden fazla kullanıcının ısıtma ve soğutma ihtiyaçlarını büyük ölçekte dengeleyen, kapalı döngü bir sistem.
Phil Lovell
Operasyon Direktörü, SmartParc Avrupa
Doğru soğutucu akışkanların seçilmesi kritik önem taşıyordu. SmartParc ve GEA için, amonyak net bir seçimdi. Lovell, "Amonyak doğal olarak oluşan, çevreyle dost bir soğutucu akışkandır," diye açıklıyor. "Mükemmel termodinamik özelliklere sahiptir, bu da alternatiflerine kıyasla hem soğutma hem de ısıtma sağlamada çok daha az enerji gerektirdiği anlamına geliyor."
Hala maliyetli, verimsiz ve iklim için zararlı olan eski florlu karbonların yükünü taşıyan bir sektör için amonyak, geleceğe hazır bir çözüm sunuyor. Gelişmiş ısı pompası teknolojisiyle bir araya geldiğinde, SmartParc'ın emisyonları önemli ölçüde azaltmasını sağlarken verimliliği de en üst düzeye çıkarmasını sağlıyor.
John Burden
GEA Birleşik Krallık, Isıtma ve Soğutma Çözümleri Proje Satış Direktörü
Sistemi tasarlamak zor bir görevdi. Dalgalanan talep ve hala dolmakta olan bir tesis parkı ile gerçek dünyada işe yaramasını sağlamak başka bir şeydi. Büyük endüstriyel enerji sistemlerinde kısmi-yük performansı oldukça zordur. SmartParc'ta talep mevsimlere göre değişmekte ve yeni kiracılar geldikçe daha da gelişecek.
Lovell, "GEA'nın mühendislik ekibinin desteği sayesinde, sistemi yükünün sadece yüzde beşine kadar çalıştırabildik," diyor. "Bu esneklik, özellikle ısıtma talebinin yüksek fakat soğutma talebinin düşük olduğu kış aylarında kritik önem taşıyor." Bu dengeyi elde etmek, maliyetlerin adil bir şekilde dağıtılmasının yanı sıra kompresör teknolojileri, sürekli izleme ve birden fazla kullanıcı arasında hassas sıcaklık kontrolünün bir karışımını gerektirmektedir. "Kolay değildi," diye itiraf ediyor Burden. "Fakat paylaşımlı bir hizmet modelinde hassas kontrol esastır. Her bir işletme, ortak altyapıdan yararlanırken bağımsız olarak faaliyet göstermek zorunda.”
SmartParc ve GEA açıaından bu ilişki, ekipman tedarikinin çok ötesindedir. Lovell, “Derin mühendislik uzmanlığına sahip, fakat aynı zamanda bizimle kalacak ve sistemi zaman içinde iyileştirmemize ve geliştirmemize yardımcı olacak bir bir iş ortağına ihtiyacımız vardı" diyor. Bu uzun vadeli zihniyet belirleyici oldu. SmartParc'ın küresel hedefleri var ve enerji merkezi, teknolojiler geliştikçe büyüyecek ve uyum sağlayacak şekilde tasarlandı.
Lovell, "İnovasyona yatırım yapan küresel bir iş ortağına ihtiyacımız var," diye ekliyor. "Kullandığımız teknoloji on yıl içinde farklı olacak. GEA bunu anlıyor." Burden aynı fikirde: "En başından beri işin içinde yer aldık. Sisteme bütünsel olarak baktık ve bu da güven inşa etti. Gerçek bir iş ortaklığıydı.”

An itibariyle iki yıldır başarıyla çalışan SmartParc enerji merkezi, yaklaşık beş megawatt soğutma ve 2,5 megawatt ısıtma sağlıyor. Tesis parkı tam doluluğa ulaştığında, bu rakamlar iki katına çıkacaktır. Kiracılar açısından faydaları somut: daha düşük enerji maliyetleri, daha az emisyon ve ESG hedeflerine ulaşmak için daha net bir yol. SmartParc için bu, cesur bir fikri doğrulumaktadır. Ve GEA için de bu, mühendisliğin sistemik değişimi nasıl sağlayabileceğinin canlı bir örneğidir.
Lovell, "Daha ucuz, daha iyi ve aynı zamanda sürdürülebilirlik referanslarını güçlendiriyor" diyor. "En önemlisi de müşterilerimiz için çalışıyor." Sistem, ödüller kazanarak haricen de takdir görmüştür ki bu zaten kiracıların bildiği bir gerçeği doğrulamaktadır: Bu bir teori değil, kanıtlanmış bir modeldir.
Gıda endüstrisi artan nüfusu sürdürülebilir bir şekilde besleme yollarını ararken, SmartParc da işbirliğinin izolasyonun yerini aldığı ve mühendisliğin amaç doğrultusunda yönlendirildiği koşullarda nelerin mümkün olabileceğine dair bir bakış açısı sunuyor. SmartParc ve GEA, gıda fabrikalarının düşük karbonlu bir gelecekte nasıl çalışabileceğini birlikte yeniden tanımlıyor. Derby'de, bu gelecek çoktan hazır ve çalışıyor.

GEA çözümü: Özelleştirilmiş ısı pompası sistemi
Isıtma kapasitesi: 2,5 MW
Sağlanan sıcaklık: 72 ila 80 santigrat derece
Kompresör tipi: GEA Grasso 950 V XHP pistonlu kompresör
Doğal soğutucu: Amonyak